Επιστροφή στη κεντρική σελίδα
ΚΡΕΑΤΙΝΗ : ΑΛΗΘΕΙΑ & ΜΥΘΟΙ
Μία πρώτη ματιά

Ενημερωτικό σημείωμα: Η χρήση συμπληρωμάτων κρεατίνης έχει πάρει μαζικές διαστάσεις. Το κείμενο αυτό αφορά κυρίως όσους δεν ξέρουν πολλά πράγματα γύρω από τη συγκεκριμένη ουσία. Για να ξεκαθαρίσουμε από την αρχή την θέση μας, σας δηλώνουμε ότι η προσωπική μας άποψη είναι ότι η χρήση συμπληρωμάτων κρεατίνης δεν έχει μόνον «θετικά», αλλά και πάρα πολλά «αρνητικά» (παρενέργειες). Στα επόμενα τεύχη θα επανέλθουμε με περισσότερες λεπτομέρειες και συγκεκριμένες αναφορές που σκόπιμα «αποκρύπτονται» από διάφορα έντυπα.

Σημείο προσοχής: Εφαρμογή των παρακάτω πληροφοριών μπορεί να γίνει μόνον με τη σύμφωνη γνώμη και κάτω από τις υποδείξεις εξειδικευμένου ιατρού. Επισήμανση: Τα συμπληρώματα διατροφής ΔΕΝ σας είναι απαραίτητα εάν η διατροφή σας είναι ποιοτικά και ποσοτικά επαρκής.

ΙΣΤΟΡΙΚΟ

Η κατανάλωση συμπληρωμάτων κρεατίνης, έχει λάβει μεγάλες διαστάσεις σε όλον τον αθλητικό κόσμο και σε όλους τους αθλητές. Ιστορικά οι πρώτοι που χρησιμοποίησαν τέτοιου είδους συμπληρώματα, θεωρούνται οι Σουηδοί (λόγω του εργοφυσιολόγου Χούλτμαν που ουσιαστικά «ανακάλυψε» την χρήση κρεατίνης ως συμπλήρωμα) και οι πρώην Ανατολικογερμανοί αθλητές στην δεκαετία του 1960. Ακολούθησαν οι υπόλοιποι “ΑνατολικοΕυρωπαίοι” και οι Ιταλοί οι οποίοι χρησιμοποίησαν κρεατίνη στους ποδοσφαιριστές της Εθνικής τους ομάδα στο Παγκόσμιο κύπελλο του 1982 κι από τότε η χρήση της επεκτάθηκε και στις ποδοσφαιρικές ομάδες. Σήμερα όλοι σχεδόν οι επαγγελματίες αθλητές χρησιμοποιούν κρεατίνη και ειδικά όσοι ασχολούνται με το ποδόσφαιρο, το στίβο, το μπόντι μπίλντινγκ ή το μπάσκετ. Ειδικά στο Ελληνικό ποδόσφαιρο η χρήση κρεατίνης έχει εξαπλωθεί σε μεγάλο βαθμό λόγω των καλών αποτελεσμάτων και της άριστης φυσικής κατάστασης που επέδειξαν κατά το παρελθόν οι ποδοσφαιριστές των ομάδων που την πρωτοχρησιμοποίησαν.

Η κρεατίνη ΔΕΝ είναι διεγερτική ουσία, ΔΕΝ αποτελεί ντόπινγκ και κάτω από συγκεκριμένες προϋποθέσεις μπορεί να βοηθήσει στην αύξηση της απόδοσης.`

ΚΡΕΑΤΙΝΗ ΚΑΙ ΠΗΓΕΣ ΜΥΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Γενικά με τον όρο "πηγή μυϊκής ενέργειας", εννοούμε τα "καύσιμα", τις ουσίες δηλαδή που χρειάζονται οι μυς για να λειτουργήσουν και να αποδώσουν έργο. Για να δουλέψει ένας μυς πρέπει να τροφοδοτείται ΣΥΝΕΧΩΣ με την ανάλογη ενέργεια την οποία θα κάψει για να παράγει έργο (κίνηση).

Οι διαθέσιμες πηγές ενεργείας των μυών είναι:

1. Οι φωσφορικές ενώσεις (τριφωσφορική αδενοσίνη (ΑΤΡ) και φωσφοκρεατίνη).

2. Οι υδατάνθρακες (γλυκόζη, γλυκογόνο).

3. Τα λίπη (λιπαρά οξέα και γλυκερίνη).

4. Οι πρωτεΐνες του μυϊκού ιστού - κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις σε εξαιρετικά δυσμενείς περιπτώσεις καταβολισμού - με τη μορφή των ελεύθερων αμινοξέων.

Σε κάθε περίπτωση η άμεση πηγή μυϊκής ενεργείας είναι το ΑΤΡ (τριφωσφορική αδενοσίνη). Για να παραχθεί ενέργεια, το ΑΤΡ διασπάται σε ΑDP (διφωσφορική αδενοσίνη) και σε φώσφορο(Ρ).Το 30% της απελευθερούμενης ενέργειας μετατρέπεται σε μηχανικό έργο, αν κι εφόσον υπάρχει ανάγκη, και το υπόλοιπο χάνεται σαν θερμότητα. Επειδή το ΑΤΡ βρίσκεται στους μυς σε ελάχιστη ποσότητα, τα μυϊκά αποθέματα εξαντλούνται πάρα πολύ γρήγορα και συνήθως μέσα στα πρώτα 5 δευτερόλεπτα της προσπάθειας. Για να μην ανασταλεί η συνέχεια στην παραγωγή έργου, το ΑΤΡ ανασυνθέτεται μέσω μιας χημικής διεργασίας που καλείται φωσφορυλίωση.

Για να επιτευχθεί η φωσφορυλίωση απαιτείται ΑDP (που ήδη υπάρχει από την προηγούμενη διάσπαση του ΑΤΡ), φώσφορος και ενέργεια (ADP + P + ενέργεια à ATP). Η ενέργεια που χρειάζεται για την φωσφορυλίωση παράγεται από την διάσπαση και την καύση των άλλων ενεργειακών φορέων (γλυκογόνο, λιπαρά οξέα, κ.λπ).

Σε εκρηκτικό και έντονο έργο που γίνεται μετά από κατάσταση ηρεμίας, επιστρατεύονται τα αποθέματα φωσφοκρεατίνης. Η φωσφοκρεατίνη αυτή βρίσκεται μέσα στους μυς σε ποσότητα που δεν ξεπερνά τα 16-18mmole/1kgr μυϊκής μάζας.

Κατά την ένωση της φωσφοκρεατίνης με την δισφωσφορική αδενοσίνη, παράγεται το ΑΤΡ και κρεατίνη (KP + ADP ------> K + ATP /όπου Κ=κρεατίνη). Η κρεατίνη που παράγεται από αυτήν την χημική αντίδραση, θα ενωθεί με φώσφορο ώστε να δημιουργήσει την φωσφοκρεατίνη.

Αν τα αποθέματα φωσφοκρεατίνης δεν είναι επαρκή, κι εφόσον η μυϊκή προσπάθεια πρέπει να συνεχιστεί, επιστρατεύεται σαν πηγή μυϊκής ενεργείας το γλυκογόνο, με αποτέλεσμα όμως την παραγωγή γαλακτικού οξέος που είναι περιοριστικός παράγοντας της μυϊκής προσπάθειας και την κατά περίπου 60% λιγότερη παροχή ενέργειας από ό,τι προηγουμένως.